Anticonceptie

Anticonceptie vergoeding is een onderdeel van aanvullende zorgverzekeringen dat dekking biedt voor anticonceptiemiddelen en consultaties over voorbehoedmiddelen. De Nederlandse basisverzekering dekt geen anticonceptiemiddelen voor vrouwen boven de 21 jaar. Voor vrouwen onder de 21 jaar worden wel de meeste anticonceptiemiddelen vergoed vanuit de basis, maar vanaf de 21ste verjaardag worden deze kosten volledig eigen bijdrage.

Deze beleidswijziging in 2011 betekent dat veel vrouwen zelf moeten betalen voor anticonceptie. De kosten kunnen aanzienlijk zijn, afhankelijk van de gekozen methode. Een anticonceptiepil kost gemiddeld €10 tot €20 per maand (€120 tot €240 per jaar). Een spiraaltje (IUD) kost eenmalig €150 tot €300 plus plaatsingskosten, maar gaat vijf jaar mee. Een anticonceptiespira al (hormoonspiraal) kost €200 tot €400 plus plaatsing, en gaat ook vijf jaar mee. Een anticonceptiepleister of -ring kost €15 tot €25 per maand.

Voor vrouwen die jarenlang anticonceptie gebruiken, lopen de kosten snel op. Bij pilgebruik van 21 tot 40 jaar (19 jaar) betaal je zonder verzekering ongeveer €2.280 tot €4.560 in totaal. Een aanvullende verzekering die anticonceptie vergoedt kan deze kosten aanzienlijk verlagen.

Aanvullende verzekeringen bieden verschillende niveaus van anticonceptie vergoeding. Basisaanvullende pakketten vergoeden vaak €50 tot €100 per jaar. Middensegment pakketten dekken meestal €150 tot €200 per jaar, terwijl uitgebreide pakketten tot €300 of meer kunnen vergoeden. Sommige verzekeraars vergoeden alle typen anticonceptie, andere alleen voorgeschreven hormonale anticonceptie.

Bij het kiezen van anticonceptie dekking zijn verschillende aspecten belangrijk. Ten eerste de hoogte van de vergoeding: past dit bij jouw gekozen methode? Voor pilgebruikers die €180 per jaar betalen is een vergoeding van €150 al zeer waardevol. Voor spiraaltje-gebruikers die eenmalig €300 betalen maar vijf jaar geen kosten hebben, kan een lagere jaarlijkse vergoeding ook voldoende zijn als deze wordt opgespaard.

Ten tweede welke soorten anticonceptie worden vergoed. Sommige verzekeraars vergoeden alleen hormona le anticonceptie (pil, pleister, ring, hormoonspiraal), andere ook niet-hormonale methoden zoals het koperspiraaltje. Ook de vergoeding voor sterilisatie kan verschillen: sommige verzekeringen dekken (een deel van) de kosten voor sterilisatie, andere niet.

Ook consultaties bij de anticonceptiepoli of huisarts over anticonceptiekeuze kunnen worden vergoed. Dit is vooral waardevol bij het kiezen van een geschikte methode, bij bijwerkingen, of bij vragen over vruchtbaarheid en gezinsplanning. Sommige aanvullende verzekeringen dekken ook deze consulten bovenop de anticonceptiemiddelen zelf.

Een belangrijk aandachtspunt is de leeftijd. Zoals gezegd worden anticonceptiemiddelen voor vrouwen tot 21 jaar al vergoed vanuit de basisverzekering. Een aanvullende verzekering is daarom vooral relevant voor vrouwen van 21 jaar en ouder. Sommige verzekeraars hanteren leeftijdsgrenzen voor anticonceptievergoeding, bijvoorbeeld tot 40 of 45 jaar.

Het onderscheid tussen anticonceptie voor medische redenen en anticonceptie ter voorkoming van zwangerschap is ook relevant. Anticonceptie die wordt voorgeschreven voor medische doeleinden (bijvoorbeeld behandeling van ernstige menstruatieklachten of endometriose) kan soms wel vergoed worden vanuit de basisverzekering, ook boven de 21 jaar. Dit vereist dan wel een medische indicatie en voorschrift van een arts.

Voor mannen is de situatie anders. Condooms en andere barrièremethoden worden niet vergoed door zorgverzekeraars, omdat deze niet als medische hulpmiddelen worden beschouwd. Vasectomie (sterilisatie bij mannen) valt evenmin onder de basisverzekering, maar kan soms wel (gedeeltelijk) worden vergoed vanuit een aanvullende verzekering.

De premie voor anticonceptie dekking is meestal bescheiden. Een pakket met €150 vergoeding kost ongeveer €5 tot €10 extra per maand. Dit is vaak minder dan de daadwerkelijke kosten van anticonceptie, waardoor het financieel voordelig is. Voor vrouwen die langdurig anticonceptie gebruiken, kan een verzekering met anticonceptiedekking over de jaren honderden euro's besparen.

Een ander aspect is de keuze tussen verschillende anticonceptiemethoden. Met een goede vergoeding kun je kiezen voor de methode die het beste bij je past, zonder dat kosten een belemmering vormen. Bijvoorbeeld kiezen voor een hormoonspiraal (duurder maar langer werkzaam en minder bijwerkingen voor sommigen) in plaats van de pil uit kostenoverweging.

Voor jonge vrouwen die van plan zijn jarenlang anticonceptie te gebruiken, is het verstandig om bij het kiezen van een zorgverzekering goed te kijken naar de anticonceptiedekking. De extra premie verdient zich vaak al in het eerste jaar terug.

Voor deze informatie hebben we bronnen als Rijksoverheid, Zorginstituut Nederland en verschillende zorgverzekeraars geraadpleegd.